5 najlepszych książek o kobiecości – non fiction

Od kilku lat eksploruję temat kobiecości, który nie jest 'male gaze’*, a wynika z narracji samych kobiet i ich spojrzenia. Gdzie historia jest herstorią, tworzoną przez kobiety w opozycji do tego, co patriarchat narzuca nam jako kobiece.

 

Może to życie po trzydziestce, może po prostu nadszedł w moim życiu ten moment, w którym zauważyłam, że nie odpowiada mi dostosowywanie siebie, swojego zachowania i wyglądu do męskiego upodobania. Fascynuje mnie to, że uważamy gorsety za symbol kobiecego zniewolenia, a codziennie zakładamy staniki, które nie pozwalają nam oddychać, wokół piersi zawijamy druty zwane pięknie fiszbinami. Ale dziś nie o tym. 

 

Dziś będzie o książkach maksymalnie kobiecych, chociaż nie są to powieści. 

Najlepsze książki dla kobiet bez powieści

"Biegnąca z wilkami" Clarissa Pinkola Estés

To klasyk, do którego bardzo często można znaleźć odwołania we wszelkich współczesnych tworach kulturowych. Sama wspominałam o niej w moim poście „Jak być bardziej kreatywnym? Droga artysty”. To bogata analiza mitów, baśni, legend z kultur z różnych zakątków świata i występujących w nich archetypów. Autorka czerpie z jungowskich teorii, ale zwraca się do nas kobiet czytelniczek z troską i oferuje rady jak być dziką kobietą, pełną życiodajnej siły, kreatywności i pasji. Nie jest to pozycja łatwa, ale warto po nią sięgnąć, zwłaszcza jeśli mamy już za sobą conajmniej ćwierć wieku. Mój egzemplarz ma mnóstwo zaznaczeń, bo wiem, że będę do niego niejednokrotnie wracać. 

Jeśli chcesz na powrót wezwać Dziką Kobietę, nie pozwól się złapać. Wyostrz swój instynkt – odskakuj daleko, wyj przeciągle, bierz to, co daje świat, i dowiedz się o nim wszystkiego; niech twoje oczy wyrażają uczucia, niech patrzą, niech widzą wszystko, co można zobaczyć. Tańcz w czerwonych bucikach, ale tylko tych, które własnoręcznie uszyłaś. W ten sposób będziesz żyć pełnią życia.

– C. P. Estes

podróż bohaterki książka dla kobiet

"Podróż Bohaterki" - Maureen Murdock

To kobieca odpowiedź na opis podróży męskiego bohatera Josepha Campbella. Współczesne odniesienia (może lepiej usytuować je na koniec XX wieku) skłoniły mnie do wielu refleksji. Ostrzegam, że język może być określany jako trudny. Na pewno sięgnę jeszcze po inną pozycję autorki Świadoma kobiecość

Matka pasująca do stereotypu zagniewanej, histerycznej kobiety rzucającej naczyniami o ścianę, podczas gdy życie przecieka jej przez palce, uosabia przepełnioną niszczycielskim gniewem boginię Kali. (…) W ciągu ostatnich sześciu i pół tysiąca lat religie matrystyczne były tłumione i dewaluowane przez religie patriarchalne. Siła Kali została zepchnięta do podziemi, podobnie jak duszone są talenty, umiejętności i energia wielu kobiet, gdy przyzwalamy na narzucenie nam ról płciowych, które wywołują depresję i myśli samobójcze. Gniew Kali, jeżeli nie jest wyrażany lub przekształcany w kreatywne formy, staje się mroczną, pożerającą stagnacją nieprzeżytego życia.

– Maureen Murdock

"Wymyślić miłość na nowo" Mona Chollet

Książka Mony Chollet analizuje współczesne związki romantyczne, ale nie tylko. Rozważa dlaczego wyobrażenia o miłości opierają się w głównej mierze na erotyzowaniu kobiecej niższości. Pokazuje jak patriarchalny model społeczeństwa utrudnia nam stabilność w relacjach. Jest też rozdział o przemocy domowej. Podsuwa rozwiązania bazujące na female gaze, bez dokarmiania obrazu męskiej dominacji. 

W artykule z 1997 roku Barbara L. Fredrikson i Tomi-Ann Roberts podkreślały, że skutkiem uprzedmiotowienia kobiet jest między innymi poważne ograniczenie ich zdolności do całkowitego pogrążenia się w aktywności fizycznej czy intelektualnej, „kiedy umysł lub ciało są w pełni skupiona na wykonywaniu trudnego i ważnego zarazem zadania”. To jedna z tych rzadkich chwil, „podczas których żyjemy pełnią życia, jesteśmy kreatywne i szczęśliwe, unikając kontroli ze strony innych”. (…) Jednak aby osiągnąć ten stan, trzeba umieć zapomnieć o sobie samej, co jest niemożliwe, gdy stale się nam przypomina, że mamy dbać o wygląd.

– Mona Chollet

"Histeria sztuki. Niemy krzyk obrazów" Sonia Kisza

Pięknie wydana książka o sztuce na przestrzeni wieków skupiająca się na postaciach kobiet. O tym jak były pomijane, dewaluowane, karykaturowanie. 

 

Polecam też konto Soni na instagramie @histeriasztuki, gdzie porusza ważne feministyczne tematy w formie memów (opisów do obrazów). 

Postać kobiety-węża to zdecydowanie wyraz mizoginicznych przekonań, ale nienawiść wobec kobiet jest starsza niż chrześcijaństwo. Jej biblijne źródło leży w chęci sprzeciwienia się matriarchatowi bogiń w czasach powstania żydowskiego, co mogło mieć miejsce jeszcze w XIII wieku przed Chrystusem.

"Mleko i miód" Rupi Kaur

Mleko i miód to pierwszy tomik poezji Rupi Kaur. Jej poezja jest niesamowicie kobieca, minimalistyczna. Wydana dwujęzycznie, wszystkie są w oryginalnym angielskim i z polskim tłumaczeniem. Tomik opowiada o jej wychodzeniu z toksycznego związku. Inne jej publikacje Słońce i jej kwiaty oraz Ciało są również warte polecenia. Mnie mleko i miód poruszyło bardziej niż jakakolwiek znana mi poezja.

mówisz mi
że nie jestem taka jak większość dziewczyn
i uczysz się mnie całować z zamkniętymi oczami
coś w tym sformułowaniu – świadomość
że abyś mnie chciał muszę być niepodobna
do kobiet które nazywam siostrami
budzi we mnie chęć wyplucia twojego języka
jakbym miała być dumna, że mnie wybrałeś
jakbym miała czuć ulgę że uważasz
mnie za lepszą od nich
– rupi kaur

Pozostałe książki o tematyce kobiecej

Ciekawą pozycją w temacie jest także „Żeńska końcówka języka” Martyny Zachorskiej (audiobook jest dostępny na Bookbeat). Nie sposób nie wspomnieć też o „Czułej przewodniczce” Natalii de Barbaro, bo to ona zapoczątkowała moje rozkminy i chęć sięgnięcia po bardziej złożone pozycje. Na kolejce mam też „Baśń o uwolnieniu kobiecości” oraz „Why love hurts” Evy Illouz. 

To jak, zachęciłam do eksploracji książek o tematyce kobiecej? Może masz tytuł warty polecenia i chciałxbyś się nim podzielić? Daj znać w komentarzu lub na moim insta @plantsfollowers. Więcej o tematach około książkowych znajdziesz w zakładce KSIĄŻKI.

*Pojęcie 'male gaze’ to feministyczna teoria, która stwierdza, że narracje filmowe i przedstawienia kobiet są konstruowane w sposób obiektywizujący i ograniczony, aby zaspokoić potrzeby psychologiczne mężczyzn oraz, szerzej, patriarchalnej struktury społecznej.